U Crnoj Gori prošle godine prirodni priraštaj je bio u minusu 2.105, a u osam gradova broj rođenih beba bio je manji od 100 i to u Andrijevici (35), Gusinju (41), Kolašinu (60), Mojkovcu (42), Petnjici (48), Plužinama (21), Žabljaku (30), a u Šavniku svega 14. Prema preliminarnim statističkim podacima koje je objavila Uprava za statistiku (Monstat), lani je rođeno ukupno 7.024 djece, a preminulo je 9.129 građana. U strukturi rođenih, više je dječaka i to 3.644, dok je djevojčica 3.380. U strukturi preminulih većinu čine muškarci i to njih 4.881, dok je žena 4.248.
Od 24 grada u samo četiri prirodni priraštaj je pozitivan i to u Podgorici gdje je broj rođenih za 281 veći od preminulih, slijedi Budva gdje je ta cifra 93, Rožaje 58, a Tuzi 29. Spisak gradova gdje je brojka preminulih veća od rođenih je značajno duža i na njoj su Andrijevica 52, Bar 198, Berane 191, Bijelo Polje 200, Cetinje 145, Danilovgrad 56, Gusinje 28, Herceg Novi 157, Kolašin 100, Kotor 104, Mojkovac 116, Nikšić 423, Petnjica 34, Plav 28, Pljevlja 415, Plužine 39, Šavnik 31, Tivat 13, Ulcinj 182 i Žabljak 54. Demograf Miroslav Doderović rekao je da su podaci o prirodnom priraštaju za 2020. bili opomena jer je on tada bio minus 196, ali sada kada je negativna cifra porasla na preko 2.100 svi alarmi su upaljeni.
– Ovo je uvod u demografsku katastrofu, koja će sve su prilike dobijati na značaju. S obzirom na to da se pojačava ekonomska kriza koja slijedi nakon zdravstvene, odnosno pandemije kovida-19, možemo očekivati da će se ljudi sve teže odlučivati da imaju potomstvo jer je neizvjesno kako će se preživjeti. Kriza je očekivana i društvo je trebalo da bude spremno na nju – istakao je Doderović. On navodi da i prijetnje ratom, usled krize u Ukrajini, mogu da budu okidač koji će građane odvratiti od ideje da imaju potomstvo.
– Na krize rata odgovori mogu da budu različiti. Ali na to ne treba gledati kao na izvjesnost, ali svakako je jedna velika psihološka prijetnja. Ono što iz iskustva znamo da je poslije rata dolazilo do porasta broja stanovnika, odnosno nakon Drugog svjetskog rata smo imali veoma pozitivne demografske trendove jer se obnavljala populacija – ocijenio je Doderović. U Crnoj Gori je 2019. godine prirodni priraštaj bio pozitivan i iznosio je 628, 2018. ta brojka je bila 760, 2017. ispod hiljadu i to 909, a godinu ranije 1.105. U 2015. prirodni priraštaj je iznosio 1.057, 2014. taj broj je bio 1.515, a 2013. ukupno 1.558. Ukoliko se osvrnemo na ranije podatke, očigledno je da je u godinama za nama prirodni priraštaj bio znatno veći. Poređenja radi, prirodni priraštaj je 1991. godine bio 5.636.
Sadašnja situacija je samo nastavak negativnih trendova, jer su prema ranijim podacima, iako je prirodni priraštaj na nivou države bio veći, pojedine opštine konstantno suočene sa izumiranjem stanovništva. Tako je negativan prirodni priraštaj 2013. zabilježen u osam opština, 2014. godine takva situacija je bila u deset lokalnih uprava, 2015. u 12, a 2016. i 2017. po 13.
I zdravlje prepreka za potomstvo
U Crnoj Gori 26.323 građanina bore se sa sterilitetom i to 19.903 žena i 6.420 muškaraca, pokazuju podaci Instituta za javno zdravlje koje je ranije objavio „Dan“ za period od 2010. do kraja 2021. godine. Statistika pokazuje da se zbog problema sa sterilitetom ljekarima javlja tri puta više žena nego muškaraca. Najviše muškaraca se javilo ljekaru za pomoć zbog problema sa reprodukcijom 2011. godine, i to njih 616, dok je najviše žena bilo prošle godine, čak 1.833 su zatražile pomoć. – Prikazan je ukupan broj pacijenata (bilo da su pacijenti prvi put dijagnostikovani ili odranije) koji su se u toj godini prvi put javili izabranom doktoru. Uvidom u bolnički morbiditet najučestalije se bolnički liječe pacijenti starosti 30 – 39 godina.
Pročitajte još